Thẩm quyền và tính chân thực của ân tứ tiên tri
Kinh Thánh Nghiên Cứu: Xuất Ê-díp-tô Ký 4:10–16; Lu-ca 8:22–25; Giăng 3:1–10; Công Vụ Các Sứ Đồ 16:25–34; I Cô-rinh-tô 5:1–5; Lu-ca 7:28
"Vì lời Đức Chúa Trời là lời sống và linh nghiệm, sắc hơn gươm hai lưỡi, thấu vào đến nỗi chia hồn, linh, cốt, tuỷ, xem xét tư tưởng và ý định trong lòng" — Hê-bơ-rơ 4:12
Sa-bát Thẩm quyền và tính chân thực của ân tứ tiên tri
Câu gốc
“Vì lời Đức Chúa Trời là lời sống và linh nghiệm, sắc hơn gươm hai lưỡi, thấu vào đến nỗi chia hồn, linh, cốt, tuỷ, xem xét tư tưởng và ý định trong lòng” (Hê-bơ-rơ 4:12).
Kinh Thánh nghiên cứu
Xuất Ê-díp-tô Ký 4:10–16; Lu-ca 8:22–25; Giăng 3:1–10; Công Vụ Các Sứ Đồ 16:25–34; I Cô-rinh-tô 5:1–5; Lu-ca 7:28.
Vào ngày 9 tháng 11 năm 1989, một lời tuyên bố của Günter Schabowski trên truyền hình trực tiếp tại Đông Đức Cộng Sản đã vô tình dẫn đến sự sụp đổ của Bức tường Berlin. Với tư cách là phát ngôn viên báo chí của chính phủ Đông Đức, Schabowski đã nói sai trong buổi họp báo được truyền hình. Thay vì thông báo rằng người dân Đông Đức có thể được phép sang Tây Âu sau một tiến trình xin thị thực dài và phức tạp, ông lại nói đơn giản rằng họ được phép sang Tây Âu. Khi một phóng viên hỏi chính sách mới có hiệu lực khi nào, ông đáp: “Theo như tôi biết, có hiệu lực… ngay lập tức, không trì hoãn.” Chỉ trong vài phút, dân chúng đã đổ xô đến các trạm kiểm soát biên giới, yêu cầu được cho qua, vì chính phủ đã công bố như vậy.
Con người thường được ủy quyền để đại diện phát ngôn cho một công ty, hoặc thậm chí cho cả một quốc gia. Nhưng còn những người nói thay cho Đức Chúa Trời thì sao?
Tuần này, chúng ta sẽ nghiên cứu thẩm quyền mà các tiên tri Kinh Thánh sở hữu, và liệu những tiên tri không viết sách trong Kinh Thánh—như tiên tri Na-than, Giăng Báp-tít, và vâng, kể cả bà Ellen G. White—có thẩm quyền gì hay không.
Hãy học bài học tuần này để chuẩn bị cho ngày Sa-bát, 05 tháng 12.
Thứ Nhất Thay mặt Đức Chúa Trời thi hành quyền của Ngài
Trước khi trao quyền cho một người đại diện nói thay mình, hẳn bạn sẽ cẩn thận chọn người mà bạn tin cậy. Điều quan trọng là người ấy phải hiểu lập trường của bạn và trung tín truyền đạt đúng điều đó.
Đọc Xuất Ê-díp-tô Ký 2:11–15 và 3:1–3, 10–13. Thời gian Môi-se làm người chăn chiên đã chuẩn bị ông như thế nào để trở thành người phát ngôn cho Đức Chúa Trời?
Môi-se đã trải qua bốn mươi năm đầu đời tiếp nhận nền giáo dục tốt nhất mà Ai Cập có thể cung cấp. Tuy nhiên, điều đó chưa đủ để chuẩn bị ông trở thành sứ giả của Đức Chúa Trời. Ông phải trải qua bốn mươi năm tiếp theo trong đồng vắng với công việc chăn chiên, xa rời những xao lãng của thế gian. Theo nhiều phương diện, ông phải “gỡ bỏ” phần lớn những điều mình đã học với tư cách là một hoàng tử. Trước khi có thể cộng tác vào công cuộc giải cứu Y-sơ-ra-ên, Môi-se cần phải thật sự quen biết Đức Chúa Trời, Đấng mà ông sẽ đại diện để nói thay.
Đọc Xuất Ê-díp-tô Ký 4:10–16. Chúng ta có thể học được gì từ cuộc đối thoại giữa Đức Chúa Trời và Môi-se về cách các tiên tri được kêu gọi và thi hành chức vụ?
Môi-se được yêu cầu đóng vai trò thay mặt Đức Chúa Trời, còn A-rôn làm miệng lưỡi cho Môi-se (Xuất Ê-díp-tô Ký 4:16; xem thêm 7:1). Cũng như đã làm với Môi-se và A-rôn, Đức Chúa Trời giúp các tiên tri của Ngài tìm phương cách tốt nhất để truyền đạt sứ điệp mà Ngài ban cho họ.
Môi-se biết rõ mình đã từng thất bại. Ông nhớ lại lần cuối tiếp xúc với dân sự Y-sơ-ra-ên, khi thẩm quyền của ông bị nghi ngờ (Xuất Ê-díp-tô Ký 2:14). Đức Chúa Trời hiểu sự lo sợ ấy và kiên nhẫn xử lý những nỗi băn khoăn của ông. Mọi lý do thoái thác dần dần đều được cất bỏ. Thế nhưng, ngay cả khi đó, Môi-se vẫn chần chừ trước tiếng gọi. Nỗi sợ hãi của ông đã chuyển thành sự thiếu đức tin. Qua sự do dự ấy, ông đã nghi ngờ khả năng Đức Chúa Trời sử dụng mình. Bấy giờ, Đức Chúa Trời ban cho ông một mệnh lệnh dứt khoát, thúc giục vị tiên tri miễn cưỡng phải lên đường (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:14–17).
Bạn có thể không phải là một tiên tri, nhưng Đức Chúa Trời đã kêu gọi bạn làm điều gì cho Ngài trong suốt cuộc đời mình? Cách tốt nhất để chuẩn bị cho sự kêu gọi ấy là gì?
Thứ Hai Thẩm quyền của Đức Chúa Giê-su
Nền tảng thẩm quyền của Đức Chúa Giê-su là gì? Bằng chứng nào cho thấy thẩm quyền ấy? Xem Ma-thi-ơ 21:23–27 và Giăng 17:2.
Trong khi Đức Chúa Giê-su đang giảng dạy, các thầy tế lễ đến gần Ngài và chất vấn: Ai đã ban cho Ngài thẩm quyền để thi hành chức vụ này? Rõ ràng, Ngài không tốt nghiệp từ bất kỳ trường học địa phương nào, cũng không được đào luyện trong các học viện truyền thống của các ra-bi.
Thay vì trả lời trực tiếp, Đức Chúa Giê-su hướng họ đến câu trả lời bằng cách hỏi ngược lại về thẩm quyền rõ ràng đã bày tỏ trong chức vụ của Giăng Báp-tít. Khi họ từ chối trả lời, họ đã tự phủ nhận quyền năng Đức Chúa Trời vốn xác nhận chức vụ của Giăng, đồng thời cũng khước từ thẩm quyền của chính Đức Chúa Giê-su, Đấng—cũng như Giăng—được Đức Chúa Trời sai phái.
Các câu Kinh Thánh sau đây còn cho chúng ta biết gì về thẩm quyền của Đức Chúa Giê-su? Ma-thi-ơ 7:28,29; Mác 1:21–27; Lu-ca 8:22–25; Lu-ca 9:1; Giăng 5:25–27; 7:38.
Mọi thẩm quyền đều thuộc về Đức Chúa Giê-su, vì Ngài là Đấng Tạo Hóa của nhân loại (Giăng 1:3) và là Đấng Cứu Chuộc (Rô-ma 3:24). Ngài chính là Ngôi Lời của Đức Chúa Trời. Thẩm quyền thiêng liêng mà Đức Chúa Giê-su bày tỏ trong đời sống và chức vụ trên đất không ai có thể bắt chước hay tự tạo ra cho mình. Sự dạy dỗ của Ngài khiến người nghe kinh ngạc, vì Ngài giảng dạy như Đấng có thẩm quyền (Ma-thi-ơ 7:29). Tất cả các Phúc Âm đều ghi lại thẩm quyền tiên tri siêu việt của Ngài. Đức Chúa Giê-su tha tội (Mác 2:10,11), đuổi quỉ (Mác 3:15), biết rõ tư tưởng loài người (Giăng 2:24,25), khiến kẻ chết sống lại và ban cho sự sống đời đời (Giăng 10:28).
Khi còn ở thế gian với tư cách là Đấng Cứu Chuộc chúng ta, Đức Chúa Giê-su thi hành thẩm quyền do Đức Chúa Cha ban cho (Giăng 17:2). Ngài luôn nương cậy và cộng tác với Cha (Giăng 5:19), thường xuyên trưng dẫn Kinh Thánh—là những lời làm chứng về chính Ngài. Đức Chúa Giê-su cũng có thẩm quyền tuyệt đối và có thể ủy thác thẩm quyền ấy cho các môn đồ (Mác 6:7). Là Ngôi Lời của Đức Chúa Trời, lời chứng của Ngài cũng đến với các tiên tri, qua đó Ngài phán dạy (Khải Huyền 19:10).
Dù Đức Chúa Giê-su đã ban cho rất nhiều bằng chứng, vẫn có người khước từ Ngài. Với tất cả những lý do chúng ta có để tin, làm thế nào chúng ta có thể cẩn thận để không rơi vào cùng một cái bẫy của sự vô tín ấy?
Thứ Ba Thẩm quyền của Kinh Thánh
Kinh Thánh là sản phẩm của sự mặc khải tiên tri, được Đức Chúa Trời hà hơi soi dẫn. Kinh Thánh trả lời những câu hỏi lớn của cuộc sống và là phương tiện đặc biệt mà qua đó Đức Chúa Trời bày tỏ chính Ngài cho nhân loại. Qua Kinh Thánh, chúng ta hiểu được ý nghĩa của sự hiện hữu con người, bản tính và ý muốn của Đức Chúa Trời, cũng như mục đích của Ngài dành cho đời sống chúng ta.
Kinh Thánh là tiêu chuẩn vàng của lẽ thật, là thẩm quyền để chúng ta quyết định mọi chọn lựa trong đời sống. Đó là nền tảng cho thế giới quan của người Cơ-đốc và là căn bản của mọi chân lý được mặc khải. Kinh Thánh chính là quy luật đức tin và đời sống thực hành của tín hữu.
Chúng ta có thể chấp nhận hoặc khước từ Lời Đức Chúa Trời. Và để khước từ, không nhất thiết phải đi đến cực đoan như vua Giê-hô-gia-kim, người đã đốt sách luật pháp (Giê-rê-mi 36:22–27). Phớt lờ Lời ấy—ngay cả khi vẫn xưng mình tin—cũng nguy hiểm không kém. Khi khám phá và tiếp nhận Lời Đức Chúa Trời, chúng ta có thể, giống như vua Giô-si-a, được biến đổi và dẫn dắt người khác trở lại cùng Ngài (II Các Vua 22:10–13).
Ngày nay, nhiều người tiếp cận Kinh Thánh với thái độ tìm lỗi hoặc chế giễu. Một số cho rằng Kinh Thánh lỗi thời so với các chuẩn mực xã hội hiện đại (thật ra, trong nhiều trường hợp, Kinh Thánh vốn phải khác biệt như vậy). Nhiều người khác coi thường Kinh Thánh vì cho rằng nó đi ngược lại những xu hướng “khoa học” hoặc văn hóa đương thời.
Trong Cơ-đốc giáo, Kinh Thánh đôi khi chỉ được sử dụng để biện hộ cho một lập trường thần học nhất định, thay vì trở thành phương tiện cho sự tăng trưởng tâm linh cá nhân và sự cải hóa đời sống. Có người lại giải thích Kinh Thánh theo cách phủ nhận thẩm quyền lịch sử và thực tiễn của nó đối với đời sống hằng ngày.
Một trong những cách dễ nhất—và có lẽ phổ biến nhất—để khước từ thẩm quyền Kinh Thánh là đơn giản phớt lờ nó, không dành thời gian đọc và áp dụng Kinh Thánh vào đời sống mình.
Lời phán của Đức Chúa Trời đã tạo nên ảnh hưởng gì trong các hoàn cảnh sau đây? Xem Giê-rê-mi 38:1–4; Giăng 3:1–10; Công Vụ Các Sứ Đồ 16:25–34.
Trong thời cổ, vật liệu viết rất hiếm và đắt đỏ. Hơn nữa, nhiều người không biết đọc. Vì vậy, Lời Đức Chúa Trời được phán qua miệng các tiên tri giữ vai trò vô cùng thiết yếu.
Dưới quyền năng của Đức Thánh Linh, Lời Đức Chúa Trời—dù được nói ra hay được chép lại—có thể thấu vào lòng người, bày tỏ tội lỗi, và đem đến sự cải hóa cũng như phục hồi. Lời ấy kêu gọi chúng ta ăn năn và vâng phục (Công Vụ 5:29; xem thêm Hê-bơ-rơ 4:12). Và chính vì lý do đó mà nhiều người—lẽ ra phải biết rõ hơn—lại khước từ nó, bởi họ không muốn những đòi hỏi của Lời Chúa tác động đến đời sống mình
Thứ Tư Thẩm quyền trong tổ chức
Ô-sê 12:13 cho thấy rõ rằng: “Đức Giê-hô-va cậy một Đấng tiên tri đem Y-sơ-ra-ên ra khỏi Ê-díp-tô, và cậy một Đấng tiên tri mà người được gìn giữ.” Việc bảo vệ và hướng dẫn dân sự Đức Chúa Trời là một phần thiết yếu và nền tảng trong chức vụ của các tiên tri Kinh Thánh. Nếu đọc các đoạn như Các Quan Xét 4:4–8; II Sử Ký 20:14–17; Xuất Ê-díp-tô Ký 12:1–3; và Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:9–16, chúng ta thấy các tiên tri giữ vai trò quan trọng trong việc bày tỏ chiến lược lãnh đạo của Đức Chúa Trời cho dân Ngài. Trong thời chiến tranh và khủng hoảng, các tiên tri là phương tiện qua đó Đức Chúa Trời ban sự chỉ dẫn, khích lệ và hy vọng cho dân sự cùng các nhà lãnh đạo của họ, như Ngài đã làm qua Giê-ha-xi-ên và Đê-bô-ra.
Các tiên tri cũng hướng dẫn về các kỳ lễ và sự thờ phượng (Xuất Ê-díp-tô Ký 12:1–3). Những lúc khác, Đức Chúa Trời phán với các tiên tri về việc quản trị quốc gia. Tóm lại, không có lĩnh vực nào trong đời sống Y-sơ-ra-ên nằm ngoài sự hướng dẫn và chỉ đạo của Đức Chúa Trời qua các sứ giả được Ngài lựa chọn.
Những lĩnh vực cụ thể nào mà ân tứ tiên tri đã hỗ trợ cho việc tổ chức và lãnh đạo Hội Thánh Cơ-đốc thời ban đầu? Xem Công Vụ Các Sứ Đồ 6:1–7; I Cô-rinh-tô 5:1–5; I Cô-rinh-tô 7:10–16; Tít 1:5.
Hãy tưởng tượng bạn bắt đầu một tổ chức mới mà không có cẩm nang vận hành và cũng không có người lãnh đạo hữu hình. Một tổ chức như vậy chắc chắn sẽ gặp vô số khó khăn. Theo một nghĩa nào đó, đó chính là tình trạng của Hội Thánh Cơ-đốc buổi đầu. Đức Chúa Giê-su đã thăng thiên và không còn hiện diện trực tiếp với các môn đồ. Họ chỉ có một mệnh lệnh rõ ràng từ Ngài: “Hãy đi khắp thế gian giảng tin lành” (Mác 16:15).
Dù Mười Hai Sứ đồ đã được chọn, nhưng chưa có một cơ cấu tổ chức rõ ràng để giúp họ khởi sự. Hội Thánh đầu tiên phải đối diện với nhiều thách thức: tổ chức Hội Thánh, xây dựng cơ cấu cho sứ mạng, cũng như nhận diện và xử lý tà giáo cùng sự vô luân trong vòng họ. Theo một nghĩa rất thực tế, ân tứ tiên tri hoạt động trong Hội Thánh thời ban đầu đã đóng vai trò quyết định trong việc gìn giữ và bảo vệ Hội Thánh (Công Vụ 13:1,2). Thật khó hình dung Hội Thánh có thể bắt đầu và phát triển nếu không có sự trợ giúp của ân tứ tiên tri trong việc tổ chức và thúc đẩy sứ mạng.
Một số người tỏ ra hoài nghi về “tôn giáo có tổ chức”. Dù tồn tại những thách thức, bạn thấy những lợi ích nào khi được thuộc về một Hội Thánh có cơ cấu tổ chức? Bạn có thể đóng góp điều gì, và nhận được điều gì, khi trở thành một phần của một tập thể lớn hơn chính mình?
Thứ Năm Các tiên tri kinh điển và không kinh điển
Đọc I Sử Ký 29:29 và II Sử Ký 9:29. Bạn nhận thấy điều gì về một số tiên tri được nhắc đến trong hai đoạn này?
Có nhiều tiên tri như Na-than, Gát, A-hi-gia và Giê-đô—họ đều được công nhận là tiên tri, nhưng các sách của họ không trở thành một phần của Kinh Thánh.
Đọc I Các Vua 11:29–39 và Lu-ca 7:28. Những đoạn này dạy chúng ta điều gì về thẩm quyền của các tiên tri không thuộc kinh điển?
Dù chúng ta không biết tại sao Đức Chúa Trời cho phép sứ điệp của một số tiên tri được ghi lại trong Kinh Thánh, còn những người khác thì không, nhưng chúng ta biết rằng các tiên tri không thuộc kinh điển—dù không được ghi chép trong Kinh Thánh—vẫn được Đức Chúa Trời soi dẫn như nhau.
Kinh Thánh dạy rằng các ân tứ thuộc linh, bao gồm ân tứ tiên tri, sẽ tiếp tục cho đến thời kỳ cuối cùng. Kinh Thánh tiên báo sẽ có những tiên tri hậu Kinh Thánh, không thuộc kinh điển, để “gây dựng các thánh đồ, làm công việc chức dịch, và gây dựng thân thể Đấng Cơ-đốc, cho đến chừng chúng ta thảy đều hiệp một trong đức tin” (Ê-phê-sô 4:12,13), và họ sẽ tồn tại “trước khi ngày lớn và đáng sợ của Đức Giê-hô-va đến” (Giô-ên 2:31).
Sau khi Đa-vít phạm tội tà dâm và giết người, Đức Chúa Trời sai tiên tri Na-than đến quở trách ông (II Sa-mu-ên 12:7–14). Dù Na-than không viết một sách nào trong Kinh Thánh, Đa-vít không hề nghi ngờ thẩm quyền của ông. Điều này cho thấy thẩm quyền của các lời tiên tri không dựa trên việc chúng có được đưa vào kinh điển hay không, mà dựa trên sự soi dẫn của Đức Chúa Trời.
Tuy nhiên, tất cả các tiên tri chân chính không thuộc kinh điển—đặc biệt là các tiên tri sau thời Kinh Thánh, và nhất là một tiên tri hiện đại như bà Ellen G. White—đều tự xem mình ở dưới thẩm quyền của Kinh Thánh. Sứ điệp của họ phải được thử nghiệm bằng Kinh Thánh và không bao giờ thay thế Kinh Thánh như nguồn căn cho đức tin và giáo lý.
Bà Ellen G. White viết: “Chúa mong muốn các bạn học hỏi Kinh Thánh. Ngài không ban thêm ánh sáng nào để thay thế Lời Ngài. Ánh sáng này nhằm đưa những tâm trí rối ren trở lại với Lời Ngài, là điều, nếu được ăn và tiêu hóa, sẽ trở nên như mạch sống của linh hồn.”—Selected Messages (Sứ điệp chọn lọc), quyển 3, tr. 29.
Với tư cách là Hội Thánh, chúng ta đã vâng theo những lời khuyên này của bà cách nghiêm túc đến mức nào?
Thứ Sáu Phán dạy với thẩm quyền
NGHIÊN CỨU BỔ TÚC
Các tiên tri phán dạy chúng ta với thẩm quyền và tính thiết thực, vì Đức Chúa Trời đã chọn họ làm sứ giả của Ngài. Có các tiên tri thuộc kinh điển (những người có trước tác được ghi vào Kinh Thánh), các tiên tri không thuộc kinh điển (những người không viết hoặc không có sách nào được đưa vào Kinh Thánh), và các tiên tri hậu Kinh Thánh, không thuộc kinh điển (những tiên tri xuất hiện sau thời Tân Ước). Tất cả đều được Đức Chúa Trời soi dẫn như nhau, và sứ điệp của họ đều mang dấu ấn thẩm quyền thiêng liêng.
Bà Ellen G. White thuộc nhóm các tiên tri hậu Kinh Thánh, không thuộc kinh điển. Tuy nhiên, tín hữu Cơ-đốc Phục Lâm không xem các trước tác của bà như một phần bổ sung cho Kinh Thánh, cũng không đặt chúng ngang hàng với Kinh Thánh. Dầu vậy, các trước tác của bà vẫn có tính thiết thực và phán dạy với thẩm quyền—điều mà chính bà đã xác nhận: “Trong những bức thư tôi viết, trong những lời chứng tôi bày tỏ, tôi trình bày cho các anh chị em điều mà Chúa đã bày tỏ cho tôi. Tôi không viết một bài nào chỉ để bày tỏ ý riêng mình. Những điều ấy là những gì Đức Chúa Trời đã mở ra trước mắt tôi trong sự hiện thấy—những tia sáng quý báu chiếu ra từ ngai Ngài.”—Selected Messages (Sứ điệp chọn lọc), quyển 1, tr. 29.
Phù hợp với Kinh Thánh, bà Ellen G. White nhấn mạnh thực trạng của tội lỗi và nhu cầu của chúng ta về Đức Chúa Giê-su—niềm hy vọng duy nhất cho sự sống đời đời—là ân điển được ban cho mọi người bởi đức tin tiếp nhận. Đây cũng là một chủ đề mạnh mẽ xuyên suốt các sứ điệp của bà.
Qua các sứ điệp của bà (hay đúng hơn, là các sứ điệp của Đức Chúa Trời qua bà), chúng ta thấy rõ cuộc tranh chiến giữa thiện và ác, bắt đầu từ sự sa ngã của Lu-xi-phe trên thiên đàng, kéo dài cho đến cuối thời gian, khi tội lỗi, sự dữ, Sa-tan và các thiên sứ sa ngã của nó sẽ bị tiêu diệt đời đời.
Các trước tác của bà cung cấp những hiểu biết sâu sắc về các nguyên tắc Kinh Thánh trong bối cảnh thời kỳ cuối cùng. Bà cảnh báo về nguy cơ liên kết Hội Thánh với thế gian và nhấn mạnh tầm quan trọng của tự do tôn giáo; bà cảnh tỉnh về sự suy đồi đạo đức; bà đề cao luật pháp Đức Chúa Trời và ý nghĩa của luật pháp ấy. Và dù sự hiểu biết của chúng ta về, chẳng hạn, “dấu con thú” không đặt nền trên các trước tác của bà, nhưng lời bà vẫn đem lại những ánh sáng quý giá về các biến cố cuối cùng.
Bà cũng nhấn mạnh việc áp dụng thực tiễn đời sống Cơ-đốc. Các sứ điệp của bà về đời sống tâm linh, sức khỏe, giáo dục, quan hệ gia đình, nuôi dạy con cái, đời sống đạo đức, cùng nhiều lĩnh vực khác, đã giúp nhiều người thay đổi nếp sống và kinh nghiệm một đời sống tốt đẹp hơn trên nhiều phương diện.
Các trước tác của Ellen G. White không nằm trong Kinh Thánh, nhưng Đức Chúa Trời đã sử dụng bà để hướng dẫn các tín hữu đang sống trong những ngày cuối cùng của lịch sử thế gian. Các trước tác của bà vẫn tiếp tục phán dạy với thẩm quyền tiên tri và tính thiết thực.
Để tìm hiểu thêm, xin truy cập: https://whiteestate.org/absg/10