A-ghê Haggai
Sách tiên tri kêu gọi xây lại đền thờ.
Tổng Quan
A-ghê rao giảng vào năm 520 TC, một năm được ghi chép chính xác trong sách. Đây là khoảng 18 năm sau khi đợt người Y-sơ-ra-ên đầu tiên hồi hương từ Ba-by-lôn dưới lãnh đạo của Xô-rô-ba-bên. Họ đã bắt đầu xây lại đền thờ bị Ba-by-lôn phá hủy, nhưng dừng lại giữa chừng vì sự chống đối từ các dân tộc xung quanh và sự thờ ơ ngày càng tăng.
Trong khi đó, người dân lo xây nhà riêng cho mình với gỗ tuyết tùng đẹp đẽ, trong khi nhà Đức Chúa Trời còn là đống hoang phế. A-ghê rao giảng bốn sứ điệp ngắn trong vòng bốn tháng (tháng 8 đến tháng 12 năm 520 TC) — và có kết quả ngay lập tức: 23 ngày sau sứ điệp đầu tiên, dân bắt đầu xây lại.
Chủ đề trung tâm: Đặt Đức Chúa Trời làm ưu tiên hàng đầu — sự thịnh vượng đến từ việc tìm kiếm vương quốc Ngài trước.
Bố Cục
- Chương 1:1–15 — Sứ điệp thứ nhất: quở trách sự thờ ơ; lời kêu gọi hành động; dân vâng theo
- Chương 2:1–9 — Sứ điệp thứ hai: khích lệ những người nhớ đền thờ cũ; hứa vinh hiển đền thờ mới sẽ lớn hơn
- Chương 2:10–19 — Sứ điệp thứ ba: dạy về sự ô uế; Đức Chúa Trời hứa ban phước từ ngày này trở đi
- Chương 2:20–23 — Sứ điệp thứ tư: hứa cho Xô-rô-ba-bên như ấn tín của Đức Chúa Trời
Chủ Đề Chính
- Ưu tiên thuộc linh ảnh hưởng đến vật chất — Lý do mùa màng thất bát và kinh tế khó khăn là vì nhà Đức Chúa Trời bị bỏ hoang (1:6-11).
- Sự hiện diện của Đức Chúa Trời là sức mạnh — “Ta ở với các ngươi” là lời hứa đủ để dân tiến lên (2:4).
- Vinh hiển đền thờ mới — Không phải vẻ đẹp vật chất mà là sự hiện diện của Đấng đến trong đền thờ đó sẽ tạo ra vinh hiển lớn hơn (2:9).
- Vâng lời mang lại phước lành — Từ ngày dân vâng theo và bắt tay xây lại, Đức Chúa Trời hứa ban phước.
- Xô-rô-ba-bên như ấn tín — Hình ảnh về nhà lãnh đạo được Đức Chúa Trời chọn, là hình bóng của Đấng Mê-si.
Đức Chúa Giê-su Trong Sách Này
A-ghê 2:6-9 là một trong những lời tiên tri Mê-si quan trọng nhất: “Sự vinh hiển của đền thờ này về sau sẽ lớn hơn sự vinh hiển của đền thờ trước… và ta sẽ ban bình an trong chỗ này.” Tác giả sách Hê-bơ-rơ trích dẫn câu 2:6 (Hê 12:26) để nói về sự rung chuyển cuối cùng khi vương quốc Đức Chúa Trời được thiết lập qua Đức Chúa Giê-su. Vinh hiển lớn hơn đến khi Đức Chúa Giê-su bước vào đền thờ Hê-rốt được xây lại — Ngài là sự vinh hiển mà A-ghê hứa. Và Xô-rô-ba-bên thuộc dòng dõi Đa-vít và xuất hiện trong gia phả của Đức Chúa Giê-su (Mat 1:12).
Câu Gốc
“Ngươi khá vững lòng, hỡi Xô-rô-ba-bên! Đức Giê-hô-va phán vậy. Ngươi khá vững lòng, hỡi Giê-hô-sua… Hãy vững lòng, hỡi hết thảy dân trong đất; Đức Giê-hô-va phán vậy, và làm việc đi; vì Ta ở cùng các ngươi.” — A-ghê 2:4