Nê-hê-mi Nehemiah
Sách về việc xây lại tường thành Giê-ru-sa-lem.
Tổng Quan
Nê-hê-mi là tiếp nối trực tiếp của E-xơ-ra, ghi lại đợt hồi hương thứ ba vào khoảng năm 445 TC dưới thời vua Ạt-ta-xét-xe I. Nê-hê-mi không phải tiên tri hay thầy tế lễ — ông là quan tửu chánh của nhà vua, một vị trí tin cẩn và ảnh hưởng trong triều đình Ba-tư. Khi nghe tin tường Giê-ru-sa-lem còn đổ nát và dân chúng sống trong nhục nhã, ông ngồi khóc, kiêng ăn, và cầu nguyện nhiều ngày.
Nê-hê-mi là mẫu mực của lãnh đạo thực tiễn trong Kinh Thánh: cầu nguyện trước khi hành động, lập kế hoạch kỹ lưỡng, phân công rõ ràng, đối phó linh hoạt với chống đối từ bên ngoài và vấn đề từ bên trong, và kiên trì đến khi hoàn thành. Tường thành được xây xong trong 52 ngày — điều mà kẻ thù phải thừa nhận là “bởi Đức Chúa Trời mà ra” (6:16).
Chủ đề trung tâm: Cầu nguyện và hành động không mâu thuẫn — lãnh đạo tốt lành cầu nguyện đến Đức Chúa Trời và xây tường cùng một lúc.
Bố Cục
- Chương 1–2 — Nê-hê-mi nghe tin, khóc và cầu nguyện; xin phép vua; trở về Giê-ru-sa-lem và khảo sát tường thành
- Chương 3 — Phân chia công việc: mỗi gia đình xây đoạn tường trước nhà mình
- Chương 4–6 — Chống đối từ Sa-na-ba-lát và Tô-bi-a; mưu phá, mưu giết; xây tường một tay cầm vũ khí một tay làm việc; tường hoàn thành trong 52 ngày
- Chương 7 — Điều tra dân số và phân chia trách nhiệm bảo vệ thành
- Chương 8–10 — E-xơ-ra đọc Luật pháp; dân khóc và vui mừng; lễ Lều Tạm được phục hồi; lập lại giao ước
- Chương 11–13 — Phân bố dân cư; cung hiến tường thành; các cải cách của Nê-hê-mi
Chủ Đề Chính
- Lãnh đạo qua cầu nguyện — Nê-hê-mi cầu nguyện trước mọi quyết định lớn; khi bị tấn công bất ngờ trước vua, ông “cầu nguyện Đức Chúa Trời trong lòng” trước khi trả lời (2:4).
- Xây dựng cộng đồng — Tường được xây bởi toàn bộ cộng đồng — thầy tế lễ, thương nhân, quan chức — mỗi người xây trước nhà mình.
- Kiên trì trước chống đối — Nê-hê-mi đối mặt với chế nhạo, mưu ám sát, và áp lực từ bên trong (người giàu bóc lột người nghèo) nhưng không bỏ cuộc.
- Lời Đức Chúa Trời làm nền tảng cộng đồng — Trước khi cung hiến tường, E-xơ-ra đọc Kinh Thánh trước dân — bài học: không chỉ xây tường vật chất mà xây dựng con người bằng Lời Đức Chúa Trời.
- Cải cách đòi hỏi can đảm — Nê-hê-mi không ngại đối đầu với tội lỗi — kể cả của giới lãnh đạo — vì sự thánh khiết của cộng đồng quan trọng hơn sự hài lòng của người có quyền.
Đức Chúa Giê-su Trong Sách Này
Nê-hê-mi xây tường để bảo vệ dân và tạo điều kiện cho việc thờ phượng Đức Chúa Trời — hình ảnh về Đấng Christ là Người Bảo Vệ và Đấng Chăn chiên của dân Ngài. Sự hồi hương và tái thiết Giê-ru-sa-lem là tiền thân của sự phục hồi tối thượng — Giê-ru-sa-lem mới trên trời — mà Đấng Christ đang xây dựng qua hội thánh (Mat 16:18). Lời cầu nguyện đầu tiên của Nê-hê-mi (ch. 1) — nhận tội và kêu cầu sự thương xót — là mô hình cầu nguyện dựa trên sự thành tín của Đức Chúa Trời, không phải sự xứng đáng của con người.
Câu Gốc
“Tôi cầu nguyện Đức Chúa Trời trên trời, rồi tôi tâu vua rằng…” — Nê-hê-mi 2:4–5
“Chúng tôi xây cất vách thành; toàn vách được xây nối nhau cho đến phân nửa, vì dân có lòng làm việc.” — Nê-hê-mi 4:6