Tiền bạc - Cội rễ mọi điều ác?

Tiền Bạc Là Gì? Hiểu Đúng Trước Khi Phán Xét

Trong Hội Thánh Cơ-đốc thường tồn tại hai thái cực thiếu cân bằng về đồng tiền: một bên tôn cao tiền bạc đến mức bỏ qua gia đình, sức khỏe và đời sống thuộc linh; bên kia coi tiền bạc là xấu xa, phù du, không đáng theo đuổi. Cả hai đều xa rời sự dạy dỗ của Kinh Thánh.

Theo kinh tế học, tiền chỉ đơn giản là một đơn vị trung gian để trao đổi hàng hóa và dịch vụ, một thước đo định giá và phương tiện tích lũy. Bản thân đồng tiền không tốt, không xấu, không công bình, không ác độc — nó trung tính. Tiền giống như một chất kích thích, không tạo ra bản chất con người nhưng bộc lộ rõ những gì vốn có trong lòng họ. Đưa tiền cho người đạo đức, họ sẽ dùng để làm điều lành; đưa tiền cho người tham lam, sự hư hại càng thêm lớn.

Những Hiểu Lầm Phổ Biến Về Tiền Bạc

Một sai lầm thường gặp là đồng nhất sự giàu có với ân huệ của Đức Chúa Trời: tin rằng ai được Chúa yêu thương thì sẽ giàu, ai nghèo là vì Chúa không thương. Châm-ngôn 15:16-17 bác bỏ điều này rõ ràng: “Thà có ít của mà kính sợ Đức Giê-hô-va, còn hơn là tài sản nhiều mà bối rối theo.” Chính Đức Chúa Giê-su cũng không có chỗ gối đầu, đó không phải là dấu hiệu Đức Chúa Trời không thương Ngài.

Một hiểu lầm khác là nghĩ người giàu dễ theo Chúa hơn người nghèo. Kinh Thánh cho thấy cả hai đều có thể sống trung tín: vua Giô-sa-phát trong 2 Sử-ký 17 được Chúa khen ngợi vì tìm cầu Đức Chúa Trời dù ông rất giàu có; Giô-sép người Ạ-ri-ma-thê trong Ma-thi-ơ 27:57 dùng chính ngôi mộ của mình dâng cho Chúa; người đàn bà nghèo trong Mác 12:41-44 dâng hai đồng bạc cuối cùng. Đức tin không phụ thuộc vào mức độ tài sản.

Tại Sao Đức Chúa Giê-su Cảnh Báo Nhiều Về Tiền Bạc?

Nếu tiền bạc bản chất không có tội, tại sao Đức Chúa Giê-su nhắc đến nó nhiều đến vậy? Trong 48 ẩn dụ của Ngài, có đến 16 ẩn dụ — tức một phần ba — liên quan đến tiền bạc. Kinh Thánh có 500 câu về sự cầu nguyện nhưng lại có đến 2.000 câu về tiền bạc.

Lý do là tiền bạc có khả năng đặc biệt: nó làm mù mắt thuộc linh. Ma-thi-ơ 6:19-24 dạy rằng “của cải các ngươi ở đâu thì lòng các ngươi ở đó,” và “con mắt là đèn của thân thể — nếu mắt ngươi xấu thì cả thân thể sẽ tối tâm.” Khi một người nhìn mọi thứ qua lăng kính đồng tiền, sự tối tăm thuộc linh trong họ sẽ lớn đến mức nào. Đức Chúa Giê-su không chỉ cảnh báo người giàu — cả người nghèo cũng đang khao khát tiền như giải pháp duy nhất cho hạnh phúc, và vì vậy cũng đối diện cùng nguy cơ xa Chúa.

Ba Mối Nguy Hiểm Của Đồng Tiền

Thứ nhất, tiền bạc làm mù mắt thuộc linh. Đồng tiền có thể tạo ra cảm giác bình an và quan trọng tạm thời, thay thế sự nương tựa vào Chúa. Hình ảnh Chúa trong lòng người dần mờ đi như bức tranh treo trong căn phòng tắt đèn.

Thứ hai, tiền bạc có thể thay đổi lòng trung thành. Ma-thi-ơ 6:24 phán: “Chẳng ai được làm tôi hai chủ.” Trong tiếng Hy Lạp, chữ “ghét” không có nghĩa là thù địch, mà là “yêu kém hơn.” Người trai trẻ giàu có trong Ma-thi-ơ 19 không hề biết tiền bạc đã thế chỗ Chúa trong lòng mình — cho đến khi Đức Chúa Giê-su phơi bày điều đó. Phục-truyền Luật-lệ Ký 8 cũng cảnh báo: khi no đủ, người ta thường quên đi Đức Giê-hô-va là ai. Balaam mở miệng rủa dân Chúa vì tiền; Giu-đa phản bội Đức Chúa Giê-su vì tiền; A-na-nia và Sa-phi-ra rối cạn vì tiền.

Thứ ba, tiền bạc khiến con người quên linh hồn mình. Dụ ngôn người giàu ngu dại trong Lu-ca 12 cho thấy một người cứ mải xây kho lớn hơn mà không biết rằng đêm đó linh hồn ông sẽ bị đòi lại. Dụ ngôn người giàu và La-xa-rơ trong Lu-ca 16 cho thấy sự giàu có cũng khiến người ta quên luôn những người nghèo khó xung quanh mình.

Thuốc Giải Cho Cám Dỗ Của Tiền Bạc

I Ti-mô-thê 6:6-10 đưa ra ba nguyên tắc thiết thực. Trước hết là học lòng thỏa lòng: “Sự tin kính cùng sự thỏa lòng ấy là một lợi lớn, vì chúng ta ra đời chẳng hề đem gì theo, qua đời cũng chẳng đem gì đi được.” Dù giàu hay nghèo, ai cũng cảm thấy cần “thêm chút xíu nữa” — bởi vì không học cách thỏa lòng với những gì Chúa đang cho thì không bao giờ tìm được bình an.

Tiếp đó là tin vào lời hứa của Đức Chúa Trời. Hê-bơ-rơ 13:5 hứa: “Ta chẳng lìa ngươi đâu, chẳng bỏ ngươi đâu.” Lu-ca 22:35 ghi lại Đức Chúa Giê-su hỏi các môn đồ khi Ngài sai họ đi không mang gì theo: “Các ngươi có thiếu gì không?” — và họ trả lời: “Không thiếu gì hết.” Người quá tự lập về tài chính thường khó nhận ra quyền năng chu cấp của Đức Chúa Trời; người biết phụ thuộc vào Chúa lại thấy điều đó mỗi ngày.

Cuối cùng là nhớ mình chỉ là quản gia. Trong vườn Ê-đen, Đức Chúa Trời không nói “Ta cho các con” mà nói “Ta giao cho các con để quản trị.” Thi-thiên 50:10-12 và A-ghê 2:8 đều xác nhận: bạc, vàng, thú rừng, muôn vật — tất cả đều thuộc về Chúa. Người quản gia trung tín hiểu rằng của cải không phải của mình, vì vậy không để tiền bạc cắt đứt mối quan hệ với Chủ của mình, không quên những người xung quanh, và sẵn lòng dùng những gì được giao theo ý Chủ.

Lời Cầu Nguyện Của Người Khôn Ngoan

Châm-ngôn 30:7-9 ghi lại lời cầu nguyện của A-gu-rơ — người sống dưới triều đại vua Sa-lô-môn đang ở đỉnh điểm thịnh vượng, người chứng kiến cả một thế hệ bị cuốn vào vòng tham muốn không đáy. Ông cầu xin Chúa hai điều: một là gian xa khỏi ông sự lừa gạt và dối trá; hai là đừng cho ông nghèo khổ hay giàu sang, chỉ ban cho đủ vật thực cần dùng.

Lý do ông cầu xin như vậy rất thực tế: “E khi no đủ, tôi từ chối Chúa mà rằng: Đức Giê-hô-va là ai? Lại khi tôi nghèo khổ, ăn trộm ăn cắp mà làm ô danh Đức Chúa Trời tôi.” Đây là lời cầu nguyện của người biết lòng mình. Tiền bạc không có tội, nhưng nó có một khuynh hướng mạnh mẽ khiến lòng người đi xa Chúa. Điều khôn ngoan là nhận biết điều đó và dâng nhu cầu mình lên cho Chúa, tin rằng Ngài sẽ ban đủ — để chúng ta không quên Ngài, và cũng không làm ô danh Ngài.